Tashqi chizilgan aylana
9-sinf Geometriya · 5-bob «Uchburchak va aylanalar» · 4-dars.
Uchburchak ichida va tashqarisida. Bissektrisa, mediana va uchburchakka chizilgan ikki aylana — DTM ning doimiy savollari.
Darsda 6 ta savol bor, har safar yangi sonlar bilan. Javob darhol tekshiriladi, xatolar esa keyin qayta so'raladi. Quyida shu darsdan namunalar.
Namunaviy savollar
Tashqi chizilgan aylana radiusini toping
ABC uchburchakda BC = 5, ∠A = 150°
10 · 7 · 5 · 3
Javob va yechim
5
- Sinuslar teoremasi: a / sin A = 2R: a / sin A = 2R
- Jadval qiymati: sin 150° = 1/2
- Hisoblaymiz: 2R = 5 / 0,5 = 10
- Javob: 5
Tashqi chizilgan aylana radiusini toping
To'g'ri burchakli uchburchak katetlari 30 va 40
35 · 10 · 25 · 50
Javob va yechim
25
- Pifagor teoremasi: a² + b² = c²: c = √(900 + 1600) = 50
- Tashqi aylana markazi — gipotenuza o'rtasi: R = c / 2: R = c / 2
- Javob: 25
Tashqi chizilgan aylana radiusini toping
ABC uchburchakda BC = 12, ∠A = 90°
6 · 7 · 14 · 12
Javob va yechim
6
- Sinuslar teoremasi: a / sin A = 2R: a / sin A = 2R
- Jadval qiymati: sin 90° = 1
- Hisoblaymiz: 2R = 12 / 1 = 12
- Javob: 6
Tashqi chizilgan aylana radiusini toping
To'g'ri burchakli uchburchak katetlari 10 va 24
4 · 13 · 26 · 17
Javob va yechim
13
- Pifagor teoremasi: a² + b² = c²: c = √(100 + 576) = 26
- Tashqi aylana markazi — gipotenuza o'rtasi: R = c / 2: R = c / 2
- Javob: 13