O'rta chiziq. Fales teoremasi
Trapetsiyaning o'rta chizig'i asoslarga parallel va ular yig'indisining yarmiga teng. Uchburchakning o'rta chizig'i asosning yarmiga teng.
O'rta chiziq. Uchburchakning o'rta chizig'i — ikki tomon o'rtalarini tutashtiruvchi kesma: uchinchi tomonga parallel va uning yarmiga teng. Trapetsiyaning o'rta chizig'i — yon tomonlar o'rtalarini tutashtiruvchi kesma: asoslarga parallel va yarim yig'indiga teng.
Fales teoremasi. Burchak tomonlarini kesuvchi parallel to'g'ri chiziqlar tomonlarda PROPORSIONAL kesmalar ajratadi. Teng kesmalar ajratsa — ikkinchi tomonda ham teng kesmalar hosil bo'ladi.
Mavzu 8-sinf Geometriya dasturida o'tiladi. Pastdagi darsda shu mavzu bo'yicha mashqlar bor: javob darhol tekshiriladi, xato qilingan savollar keyin qayta so'raladi.
Formulalar
- Uchburchak
m = a / 2 - Trapetsiya
m = (a + b) / 2 - Fales
OA / OB = OC / OD uchburchakda: m = a / 2
Yechish tartibi
- Qaysi kesma o'rta chiziq ekanini tekshiring (o'rtalarni tutashtiradimi?).
- Mos formulani qo'llang.
- Fales: nisbatni tuzing va proporsiya yeching.
Yechilgan misollar
Trapetsiya asoslari 6 va 14. O'rta chizig'i?
Yechimi
10
- (6 + 14) / 2
Uchburchak asosi 18. O'rta chizig'i asosga parallel bo'lsa uzunligi?
Yechimi
9
- 18 / 2
Trapetsiya o'rta chizig'i 10, bir asosi 12. Ikkinchisi?
Yechimi
8
- (12 + x) / 2 = 10 → 12 + x = 20
Tipik xatolar
- O'rta chiziqni yig'indi (yarmisiz) deb olish.
- O'rta chiziq bo'lmagan parallel kesmaga o'rta chiziq formulasini qo'llash.
Savol va javob
O'rta chiziq. Fales teoremasi — bu nima?
Trapetsiyaning o'rta chizig'i asoslarga parallel va ular yig'indisining yarmiga teng. Uchburchakning o'rta chizig'i asosning yarmiga teng.
O'rta chiziq. Fales teoremasi formulasi qanday?
Uchburchak: m = a / 2; Trapetsiya: m = (a + b) / 2; Fales: OA / OB = OC / OD; uchburchakda: m = a / 2
O'rta chiziq. Fales teoremasi qaysi sinfda o'tiladi?
8-sinf Geometriya dasturida. Shu mavzu bo'yicha 1 ta dars va mashqlar bor.
O'rta chiziq. Fales teoremasida ko'p qilinadigan xato nima?
O'rta chiziqni yig'indi (yarmisiz) deb olish.