Bosh koeffitsientda parametr
x² oldida parametr bo'lsa, avval u nolga teng holatni alohida tekshiring — tenglama chiziqli bo'lib qoladi.
a = 0 holati. Parametr x² oldida tursa, u nol bo'lganda tenglama kvadrat bo'lmay qoladi — chiziqli tenglamaga aylanadi va diskriminant formulasi ishlamaydi. Shuning uchun yechim doim ikki qismdan iborat: avval bosh koeffitsient nol bo'lgan holat, keyin nol bo'lmagan holatda diskriminant.
Mavzu 9-sinf Algebra dasturida o'tiladi. Pastdagi darsda shu mavzu bo'yicha mashqlar bor: javob darhol tekshiriladi, xato qilingan savollar keyin qayta so'raladi.
Formulalar
- 1-qadam
a − m = 0 → chiziqli / линейное - 2-qadam
a − m ≠ 0 → D (a − 3)x² + 2x + 1 = 0a = 3: 2x + 1 = 0; a ≠ 3: D/4 = 1 − (a − 3) = 0 → a = 4
Yechish tartibi
- Bosh koeffitsientni nolga tenglang va hosil bo'lgan chiziqli tenglamani tekshiring.
- Qolgan holatda diskriminant shartini yeching.
- Ikkala natijani birlashtiring.
Yechilgan misollar
(a − 3)x² + 2x + 1 = 0 yagona ildizga ega bo'ladigan a?
Yechimi
a = 3; a = 4
- a = 3: 2x + 1 = 0 — bitta ildiz
- a ≠ 3: D/4 = 1 − (a − 3) = 0 → a = 4
Tipik xatolar
- Javob ikkita: a = 3 va a = 4. Faqat D = 0 ni yozish — eng ko'p uchraydigan xato.
- Faqat D = 0 ni yechib, a = m holatini unutish.
- a = m da ham diskriminant formulasini qo'llash.
Savol va javob
Bosh koeffitsientda parametr — bu nima?
x² oldida parametr bo'lsa, avval u nolga teng holatni alohida tekshiring — tenglama chiziqli bo'lib qoladi.
Bosh koeffitsientda parametr formulasi qanday?
1-qadam: a − m = 0 → chiziqli / линейное; 2-qadam: a − m ≠ 0 → D; (a − 3)x² + 2x + 1 = 0; a = 3: 2x + 1 = 0; a ≠ 3: D/4 = 1 − (a − 3) = 0 → a = 4
Bosh koeffitsientda parametr qaysi sinfda o'tiladi?
9-sinf Algebra dasturida. Shu mavzu bo'yicha 1 ta dars va mashqlar bor.
Bosh koeffitsientda parametrda ko'p qilinadigan xato nima?
Javob ikkita: a = 3 va a = 4. Faqat D = 0 ni yozish — eng ko'p uchraydigan xato.