Chiziqli tenglamada parametr
kx = b: k ≠ 0 — bitta yechim; k = 0, b = 0 — cheksiz ko'p; k = 0, b ≠ 0 — yechim yo'q.
kx = b tenglamani tekshirish. kx = b ko'rinishidagi tenglamada uch holat bor. k ≠ 0 bo'lsa — yagona yechim x = b/k. k = 0 va b = 0 bo'lsa — 0 · x = 0, har qanday x yechim (cheksiz ko'p). k = 0, b ≠ 0 bo'lsa — 0 · x = b, yechim yo'q. Parametrli masalada k va b ni a orqali yozib, shu holatlarni tekshiramiz.
Mavzu 9-sinf Algebra dasturida o'tiladi. Pastdagi darsda shu mavzu bo'yicha mashqlar bor: javob darhol tekshiriladi, xato qilingan savollar keyin qayta so'raladi.
Formulalar
- Yagona yechim
k ≠ 0 - Cheksiz ko'p
k = 0, b = 0 - Yechim yo'q
k = 0, b ≠ 0 (a − 3)x = a² − 9: a = 3 → 0 · x = 0(a − 3)x = a + 2: a = 3 → 0 · x = 5
Yechish tartibi
- x oldidagi koeffitsientni nolga tenglang.
- Topilgan a da o'ng tomonni hisoblang.
- O'ng tomon nol bo'lsa — cheksiz ko'p, aks holda — yechim yo'q.
Yechilgan misollar
(a − 3)x = a² − 9 cheksiz ko'p yechimga ega bo'ladigan a?
Yechimi
a = 3
- a − 3 = 0 → a = 3
- a² − 9 = 0 ✓
(a − 2)x = a + 5 yechimga ega bo'lmaydigan a?
Yechimi
a = 2
- a − 2 = 0 → a = 2
- a + 5 = 7 ≠ 0
Tipik xatolar
- a = −3 da (a − 3)x = a² − 9 tenglama −6x = 0 bo'ladi — bitta yechim, cheksiz emas.
- a = −3 ni ham javobga qo'shish: u yerda −6x = 0 — bitta yechim.
- O'ng tomonni tekshirmasdan "cheksiz ko'p" deyish.
Savol va javob
Chiziqli tenglamada parametr — bu nima?
kx = b: k ≠ 0 — bitta yechim; k = 0, b = 0 — cheksiz ko'p; k = 0, b ≠ 0 — yechim yo'q.
Chiziqli tenglamada parametr formulasi qanday?
Yagona yechim: k ≠ 0; Cheksiz ko'p: k = 0, b = 0; Yechim yo'q: k = 0, b ≠ 0; (a − 3)x = a² − 9: a = 3 → 0 · x = 0
Chiziqli tenglamada parametr qaysi sinfda o'tiladi?
9-sinf Algebra dasturida. Shu mavzu bo'yicha 1 ta dars va mashqlar bor.
Chiziqli tenglamada parametrda ko'p qilinadigan xato nima?
a = −3 da (a − 3)x = a² − 9 tenglama −6x = 0 bo'ladi — bitta yechim, cheksiz emas.